//
archives

Biên Khảo

This category contains 156 posts

Vua Bảo Đại và Tam Bất Lập của Nhà Nguyễn * Lâm Vĩnh Thế

          Trong các câu chuyện trà dư tửu hậu về Nhà Nguyễn, chúng ta thường nghe nói tới các cụm từ “Tam Bất Lập, Tứ Bất Lập, Ngũ Bất Lập” để chỉ các điều mà vương triều này gần như tuyệt đối coi là những chuyện cấm kỵ, không được phép làm. … Tiếp tục đọc

Vành đai – con đường : Sự trỗi dậy của quá khứ

        Điểm lại lịch sử Trung Quốc, chúng ta sẽ thấy một điều thú vị và độc đáo là, kể từ đại đế chế Tần trở đi, mỗi thời đại đều tạo dựng một đại công trình mang tầm cỡ thế giới. Đặc điểm xuyên suốt của những đại công trình này … Tiếp tục đọc

Trận chiến mù u * Võ Quang Yến

(Trích từ cuốn “Cây Nhà Lá Vườn, cây thuốc và vị thuốc” của Võ Quang Yến)   Bướm vàng đã đậu trái mù u rồi Lấy chồng sớm làm gì để lời ru thêm buồn Trần Tiến   Người Huế hay tự hào về một chuyện đánh thắng Tây thời Tự Đức. Thấy quân Pháp, … Tiếp tục đọc

Buôn nô lệ kiểu mới trong thời đại văn minh

      Vừa mới giảm hạn chế tiếp xúc, ở Đức đã xảy ra nhiều ổ dịch Covid-19 trong các lò mổ thịt (abattoir) từ nam chí bắc. Trong lúc điều tra, các ký giả chuyên nghiệp phát hiện và đưa ra công luận một sự thực kinh hoàng khác, đáng quan tâm hơn … Tiếp tục đọc

Công chúa Đông Đô, Hoàng hậu Phú Xuân là ai ? – Minh Vũ Hồ Văn Chầm

      Trên dưới hai trăm năm nay, trong dân gian thường truyền tụng câu ca dao: Gái đâu có gái lạ đời Con vua lại lấy hai đời chồng vua Con vua đây là con vua Hiển tông triều Hậu Lê. Nhà Hậu Lê đóng đô ở Hà nội ngày nay, thời bấy … Tiếp tục đọc

Thủ đô miền Nam qua tiểu thuyết Hồ Biểu Chánh – Trịnh Văn Thảo

      Sài Gòn là điểm đến chính yếu của các luồng di dân từ nông thôn lên thành thị trong suốt giai đoạn chuyển tiếp của xứ Nam Kỳ từ 1858 đến 1955 (năm Sài Gòn trở thành thủ đô của nước Việt Nam Cộng hòa).     Trong suốt thời kỳ thuộc … Tiếp tục đọc

Nữ quyền trong xã hội Việt Nam thời quân chủ

      Một số người nhìn nhận rằng, dưới sự ảnh hưởng của Nho giáo, nữ quyền dưới thời quân chủ là cả một sự hẩm hiu và bi thương. Tuy nhiên, các bộ luật nổi tiếng của Việt Nam, như Quốc triều hình luật (còn gọi là Bộ luật Hồng Đức vào thời … Tiếp tục đọc

Xứ Đàng Trong trong năm 1621 – Cristoforo Borri

  Trích chương 5 : Về tính tình, phong hóa, tục lệ người đàn trong, cách sống, cách ăn mặc và thuốc men của họ. Hồng Nhuệ, Nguyễn Khắc Xuyên và Nguyễn Nghị dịch, chú thích   Về màu da thì người Đàng Trong không khác người Tàu, tất cả đều có sắc xám xanh … Tiếp tục đọc

Không có tự do tư tưởng không thể có sáng tạo

  Tác giả : Trương Duy Nghênh (Trung Quốc) Biên dịch : Nguyễn Hải Hoành         Lời giới thiệu : Trong nhiều năm qua, các học giả Trung Quốc (TQ) và thế giới đã và đang bàn cãi không ngớt về vấn đề tại sao khoa học kỹ thuật cận đại không … Tiếp tục đọc

Huyền thoại bến Văn Lâu * Võ Hương An

    Học giả Thái Văn Kiểm , trong cuốn Cố đô Huế, đã viết về hai danh thắng Trường Tiền và Phu Văn Lâu với rất nhiều nét lịch sử đầy thơ mộng: “Rồi đến sáu vài cầu Trường Tiền, vươn mình trên dải sông Hương trong vắt, nơi hẹn hò của bao trai … Tiếp tục đọc

Kinh Thánh : Tác phẩm văn hóa vô giá của nhân loại – Nguyễn Hải Hoành

      Một số hiểu lầm về Kinh Thánh Cho tới nay dường như vẫn có nhiều người nghĩ rằng Kinh Thánh là sách nói về giáo lý của đạo Ki-tô, thuần tuý là sách tôn giáo, chỉ dùng cho các tín đồ Ki-tô giáo mà thôi – mà tôn giáo lại là lĩnh vực … Tiếp tục đọc

Vài nét về ngôi Giáo Hoàng – Phạm Văn

        Ngôi Giáo hoàng của Giáo hội Công giáo La Mã là một chức vụ đã có từ lâu và thường giữ vai trò quan trọng trên thế giới cho đến nay. Kitô giáo ra đời trong Đế quốc La Mã giữa cộng đồng dân Do Thái với câu chuyện Thánh kinh về Jesus, … Tiếp tục đọc

Tìm hiểu về kênh Vĩnh Tế – Nguyễn Văn Nghệ

       Kinh Vĩnh Tế được khởi công vào năm 1819 hay 1820? Các sách của triều Nguyễn biên soạn, không gọi là kinh (kênh) Vĩnh Tế, nhưng gọi là “Vĩnh Tế hà” (sông Vĩnh Tế). Kinh Vĩnh Tế được khởi công đào vào tháng 12 (chạp)  năm Kỷ Mão (Gia Long năm thứ … Tiếp tục đọc

Lý Nhân Tông : Từ ngoại giao hòa bình đến chuẩn bị chiến tranh

    Niên Hiệu: Thái Ninh : 1072-1075 Anh Vũ Chiêu Thắng : 1076-1084 Quảng Hựu : 1085-1091 Hội Phong : 1092-1110 Long Phù : 1001-1109 Hội Tường Đại Khánh : 1110-1119 Thiên Phù Duệ Vu4-1126 Thiên Phù Khánh Thọ : 1127   Thời Vua Nhân Tông, nước Đại Việt chủ trương đối phó với … Tiếp tục đọc

Hướng tới Ngày Nước Thế Giới 2020 * Ngô Thế Vinh

  Hướng tới Ngày Nước Thế Giới 2020 với chủ đề nước và biến đổi khí hậu, một ĐBSCL ô nhiễm giữa mùa hạn mặn     Water, water, everywhere, Nor any drop to drink​ Nước, nước, khắp nơi, Không có giọt nước để uống [Samuel Taylor Coleridge 1772-1834]   Gửi 20 triệu cư dân … Tiếp tục đọc

Tạp chí Đại Học – Đứa con tinh thần sáng giá của Viện Đại Học Huế

Phan Thuận An, cựu sinh viên trường Đại học Văn Khoa, và khóa I Viện Hán Học Huế)           I. Từ Viện Đại học Huế đến mục đích của Tạp chí Đại Học “Tin tưởng ở hoàn cảnh thuận lợi của đất Huế trước vấn đề nêu cao văn hóa quốc … Tiếp tục đọc

Tính cách người các tỉnh tại Trung Quốc * Dương Danh Dy

        Người Hà Nam Tỉnh Hà Nam là cái nôi của dân tộc Trung Hoa, trong sáu cố đô của Trung Quốc có ba cái ở Hà Nam. Thế nhưng thanh danh hiện nay rất xấu, các công ty lớn tại Bắc Kinh, Thượng Hải, Quảng châu, Thâm Quyến đều không muốn … Tiếp tục đọc

Năm Tý nói chuyện chuột * Phạm Đình Lân, F.A.B.I

    Năm 2020 là năm Canh Tý. Canh đứng hàng thứ 7 trong thập can (Giáp, Ất, Bính, Đinh, Mậu, Kỷ, Canh, Tân, Nhâm, Quí) có nghĩa là sửa đổi; thay thế; bồi thường; đền bù. Thực tế chữ CANH rất rộng nghĩa có tốt cũng có xấu. Ở đây chúng ta chỉ bàn … Tiếp tục đọc

Đăng Đàn Cung : Quốc ca đầu tiên * Bs Lê Bá Vận

      Ngày 2 tháng 6 năm 1945, cách đây trên 70 năm, chính phủ Trần Trọng Kim vừa thu hồi độc lập ấn định quốc kỳ và quốc ca của Đế Quốc Việt Nam là lá cờ Quẻ Ly và bài Đăng Đàn Cung (ĐĐC). Kể từ đó bản ĐĐC có danh nghĩa … Tiếp tục đọc

Vì sao trẻ châu Á thường giỏi toán hơn trẻ châu Âu

        Anand Jagatia / BBC Future Nếu tôi đề nghị bạn viết ra con số “chín mươi hai”, thì hẳn là bạn viết được ngay không cần phải nghĩ. Con người ta cho tới khi trưởng thành thì việc kết nối tư duy giữa các con số và tên gọi của chúng … Tiếp tục đọc

Thư viện