//
you're reading...
Ẩm Thực, góp nhặt cát đá, NHÓM HUẾ

Truyền Thuyết Về Trà

(Nguyễn Văn Hòa sưu tầm)

 

Truyền Thuyết Về Trà

 

Vua Thần Nông là ông tổ của ngành nông nghiệp và y học Trung Hoa. Trong một lần lên núi hái thuốc, Vua ngồi nghỉ dưới một gốc cây và uống nước. Tình cờ lá trên cây rụng xuống đúng vào chén nước nóng, một lúc sau phai ra khiến nước chuyển sang màu xanh. Uống vào thấy mát và khoan khái khắp cơ thể. Vua liền hái nhiều lá đem về, chế biến và khởi thủy cho nghệ thuật trà đạo hiện nay.

Ở Trung Quốc, trà được phân làm năm nhóm: Thanh trà, lục trà (trà xanh); Ô Long trà; Hồng trà (trà đỏ, trà đen); Hoa trà (trà ướp hương các loại hoa); và Trà ép (trà ép thành bánh). Trong đó lại được chia ra làm các tiểu nhóm nhỏ hơn với những thương hiệu rất nổi tiếng.

– Trà xanh có: trà “Long tỉnh” của Tây Hồ, Hàng Châu; trà “Bích loa xuân” của Thái Hồ, Giang Tô; trà “Hoàng Sơn mao đài” của Hoàng Sơn, An Huy; trà “Lục An qua phiến” của Lục An, An Huy; trà “Tín Dương mao tiêm” của Tín Dương, Hồ Nam.

– Trà Ô Long có: trà “Di nham” của Phúc Kiến; trà “Thiết Quan âm” cũng của Phúc Kiến; trà “Oo long nhân sâm” của Đài Loan.

– Hồng trà có: trà “Chấn hồng” của Vân Nam; trà “Đại hồng bào” của Vũ Di, Phúc Kiến.

– Trà hoa có trà ướp hoa nhài của Phúc Châu, Hàng Châu và Tô Châu.

– Trà ép có: trà “Phổ nhĩ” của Tư Mão, Vân Nam; trà “Tây song bản nạp”, trà “Lục bảo” của Quảng Tây.

Mỗi một cái tên gắn liền với những truyền thuyết khác nhau.

 

  1. Tây Hồ Long tỉnh (*)

Trà Long Tỉnh

Truyền rằng, Vua Càn Long trong một lần vi hành xuống vùng Giang Nam, có dừng chân tại một quán nước ở thôn Mai Gia Ô (thành Hàng Châu, tỉnh Chiết Giang) và dùng loại trà này. Thấy trà ngon nên nổi hứng rót mời những người khác trong quán, rồi lại sai tùy tòng mua về cung dùng dần. Một thời gian sau, trà dần hết, Vua liền sai cận thần về Mai Gia Ô để lấy thêm. Vị quan này hết sức cẩn thận, dọc đường đi bỏ mấy lá trà Vua ban vào trong một quyển sách đề phòng bị hư hỏng. Khi đến nơi, lá trà bị ép dẹt lại, không ngờ lại khiến người dân trong thôn hiểu nhầm rằng Vua muốn trà lá nào cũng phải ép dẹt như thế… Chính vậy nên, từ đó trở đi trà Long tỉnh đều được sao chế khác hẳn các loại trà khác. Dân chúng trong vùng cũng được miễn nộp thuế, thay bằng nộp trà.

Cái tên “Long tỉnh” là do Vua ban. Nguyên rằng, lúc ấy Vua nhìn thấy cây trà rủ bóng soi suống giếng nước giống hình con rồng uốn lượn, nên gọi là “Long tỉnh trà” (Long là rồng, Tỉnh là cái giếng, Long tỉnh – rồng cuộn trong giếng).

 

  1. Động Đình Bích loa xuân (**)

Theo ghi chép ”Thanh Gia lục”, có truyền thuyết rằng: Núi đông Động Đình có đỉnh Bích Loa, trên vách đá dựng đứng có vài cây trà mọc hoang dã. Mỗi năm, người dân trong vùng lại tới hái lá trà về uống.

Bấy giờ, khi tiết hái trà đến gần, mọi người lên núi, thấy cây trà cành lá mọc xum xuê, ai cũng thi nhau lấy, giỏ tre đựng không đủ, bèn giắt cả vào ngực áo. Lá trà ấp vào ngực, gặp hơi nóng tỏa ra từ cơ thể, phát ra mùi hương kỳ lạ. Mọi người nhất loạt thốt lên: “Nhân hương”. Từ đó về sau, mỗi lần hái trà, mọi người không dùng giỏ tre mà đều ôm vào ngực. Loại trà mang tên “Nhân hương” – ý là chỉ mùi thơm lá trà phát ra từ cơ thể con người. Khi vua Khang Hy du ngoạn Thái Hồ, người dân dâng trà khiến vua mê mẩn với mùi vị tuyệt hảo. Cảm thấy tên gọi “Nhân hương” không ưu nhã Vua liền cho đổi thành “Bích loa xuân”.

Có lời giải thích khác rằng: Trà thường được hái vào tiết Thanh Minh và tiết Cốc Vũ (ngay sau tiết Thanh Minh) tức mùa xuân, nên trong tên trà có chữ Xuân. Bích là chỉ màu xanh của lá trà, Loa nghĩa là con ốc, vì lá trà được cuộn lại khi sấy khô, trông như hình con ốc.

 

  1. An Khê Thiết Quan âm

Trà Thiết Quan Âm

Thời vua Càn Long nhà Thanh, ở thôn Tùng Lâm có người tên Ngụy Ẩm rất tin theo Phật. Mỗi buổi sáng sớm, thường pha một cốc trà thanh tịnh và cúng trước tượng Phật Quan âm đại sĩ. Một hôm, anh lên núi kiếm củi, tìm ra một cây trà, trong ánh bình minh lóe rạng, lá trà như phát tỏa hào quang. Ngụy Ẩm đào cây mang về nhà, chăm sóc chu đáo. Lá trà sau này chế thành loại “Ô Long trà” với hương vị đặc biệt, có màu xanh đen như sắt thép, đặt lên tay thấy nặng hơn các loại trà khác, vị thanh, hương giống cây cỏ thơm nên gọi là “Thiết Quan âm”.

 

  1. Quân sơn ngân châm

Vua Minh Tông sau thời Ngũ Đại, một hôm thiết triều, thái giám dâng chén trà. Khi rót nước pha trà, có bóng hạc soi đáy cốc, ngước nhìn lên không trung thấy một con hạc trắng quay đầu về phía vua gật ba cái rồi bay đi. Chén trà đột nhiên dâng lên làn hương cùng bọt nhỏ từ dưới đáy, lăn tăn bóng nước, chầm chậm lan tỏa không dứt, nhác trông giống bông hoa tuyết. Lại hợp với lời tâu thái giám “loại trà này pha bằng chiếc lông hạc”. Hạc trắng cúi đầu chào ba lần, ý như cung chúc vua vạn tuổi. Vua cảm động và sung sướng, cho đặt tên là trà Quân sơn ngân châm.

 

  1. Vũ Di Đại hồng bào

Thời vua Khang Hy của triều Thanh, có một anh học trò rất nghèo vác lều chõng đi thi ở Bắc Kinh. Khi trèo qua núi Vũ Di thì bị đói lả người và nằm thiếp đi dưới một tàng cây. Rất may được một vị sư đi ngang qua, hái lá cây đó pha nước cho uống. Chàng tỉnh dậy và hồi sức tiếp tục lên đường đi thi.

Sau khi thi đỗ làm quan, chàng được vua cho về thăm gia đình. Khi ghé lại chốn xưa, tìm thăm vị sư nọ để báo ân, chàng hỏi xin một ít lá mà sau này mới biết là một loại trà ở địa phương đấy. Chàng còn mang về kinh thành một ít để dâng lên cho vua, đúng lúc nhà vua đang lâm bệnh. Kì diệu thay sau khi uống thử, sức khỏe hồi phục nhanh chóng. Vua liền thưởng cho chàng một cái áo choàng đại bào màu đỏ và truyền lệnh cho dân Phúc Kiến hàng năm dùng giống trà đặc biệt đấy để làm vật tiến cung. Loại trà này được gọi bằng tên “Đại hồng bào” và nổi tiếng từ đấy.

 

 

Advertisements

Thảo luận

2 thoughts on “Truyền Thuyết Về Trà

  1. From: Tống Mai
    Sept 20, 2014

    Trà xanh
    Ta ngồi lặng yên
    Mây trong cốc

    TốngMai

    Số lượt thích

    Posted by TongMai | Tháng Chín 27, 2014, 1:01 sáng
  2. From: Nguyễn Đăng Hoàng
    Sept 26, 2014

    1. Trà Đạo.

    Nói nôm na trà đạo là cách thưởng thức trà. Mỗi người, mỗi văn hoá, mỗi dân tộc đều có một trà đạo riêng. Một số người VN thường hay viết về trà đạo cùa Trung Hoa theo truyền thống của cuốn “Trà Đạo” của Lục Vũ, mà những bài của Hòa gởi lên là những bài tiêu biểu. Cuốn “Trà Thất” của Minh Đức Hoài Trinh cũng theo lối này. Một số khác thì viết về trà đạo cùa Nhật, nhất là nghi thức uống trà, tea ceremony. Nhưng người VN và dân Âu Mỹ thường uống trà ít rườm rà hơn, có lẽ thiên nhiều hơn về quan điểm của Okakura:

    “Teaism is a cult founded on the adoration of the beautiful among the sordid facts of everyday existence. It inculcates purity and harmony, the mystery of mutual charity, the romanticism of the social order. It is essentially a worship of the Imperfect, as it is a tender attempt to accomplish something possible in this impossible thing we know as life.” Kakuzo Okakura, Trà Thư, The Book of Tea

    “Trà đạo dựa trên sự chiêm ngưởng của vẻ đẹp trong cuộc sống trần tục thường ngày. Trà đạo cho ta biết về sự trong trắng và hoà hợp, bí ẩn vể lòng thương yêu nhau, vẻ đẹp của trật tự xả hội. Trà đạo trong cốt lõi tôn sùng sự bất hoàn hảo khi cố đạt được một cái gì đó trong cuộc sống bất đạt này.”

    Như vậy thì ta nên theo trà đạo nào? Có lẽ mỗi người phải tự tìm lấy lối uống trà thích hợp. Lúc bắt đầu tôi uống trà theo lối dã chiến cho tiện lợi khi đi làm. Sau đó tôi từ từ đổi sang lối uống trà TH với đầy đủ trà cụ lỉ̉nh kỉ̉nh. Nay thì mỗi buổi sáng chỉ mong có được chút thì giờ im lặng uống một tách trà để tìm “vẻ đẹp trong cuộc sống trần tục thường ngày.”

    2. Trà Cụ: Đã qua rồi thời ấm Nghi Hưng, thời “Thứ nhất Thế Đức gan gà, Thứ nhì Lưu Bội, thứ ba Mạnh Thần”. Nay thì ấm chén nào đơn giản mình thích là được.

    3. Nước: Nước robinet Sacramento có fluoride, nước Davis nhiều hoá chất, nước San Jose, Santa Ana, và San Diego nhiều khoáng chất. Tất cả làm trà không ngon. Mua nước chai là tiện nhất. Nước Toronto thì tôi không biết.

    4. Trà: Tôi thích trà xanh Nhật, nhất là trà rời, loose leaf, đầu xuân khoảng tháng 6, 7, 8 mỗi năm ở tiệm Nhật. Trà xanh trong gói Maeda En thơm và tiện nghi. Trà Ô long Đài Loan từ các núi Cao Sơn, Ly Sơn, Lê Sơn thường thơm ngon và ít bị nhiểm các thuốc hóa học. Trà Ten Ren 103 rất thơm và dễ uống nhưng hay mua phải trà giả. Nếu uống trà VN hoặc trà TH thì nên “tẩy trần” kỷ trước khi uống.
    HN

    Số lượt thích

    Posted by TongMai | Tháng Chín 27, 2014, 1:05 sáng

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: