//
you're reading...
Biên Khảo, Khảo Cổ, Triệu Phong, về Lịch Sử

Xâu chuỗi kim cương Napoléon * Triệu Phong

 

 

 

Vì không có con nối nghiệp, Hoàng đế nước Pháp Napoleon Bonaparte, người Việt chúng ta quen gọi là Nã Phá Luân sau khi ly dị với Joséphine, ông cưới Marie-Louise, một người thuộc dòng tộc Hapsburg nước Áo. Trong vòng một năm sau lễ cưới, bà tân hoàng hậu hạ sanh một quí tử. Napoleon vô cùng sung sướng liền hạ lệnh đặt làm một xâu chuỗi kim cương thật lớn.

Vào khoảng thời gian này, 1811, 1812, ở Nam Phi người ta chưa tìm thấy kim cương. Nguồn kim cương hầu hết xuất xứ từ Ấn Độ, Ba Tây, và Venezuela, những nơi không mang lại được những viên lớn. Các hột to của xâu chuỗi Napoleon chỉ cở 11 hay 12 cà rá; tuy vậy, một xâu chuỗi với toàn những viên như thế dư sức làm thiên hạ thời ấy xâm soàng. Điều này chứng tỏ ai đó phải thật giàu, thật nhiều quyền năng mới thực hiện được. Dĩ nhiên đó chính là lý do vì sao mà Napoleon chủ tâm muốn làm để cho thế giới thấy ông là kẻ quan trọng, giàu có và quyền năng. Do vậy ông tặng cho hoàng hậu chiếc xâu chuỗi tuyệt đẹp này.

Đây là một xâu chuỗi có tính cách lịch sử, tuyệt mỹ nhất thời bấy giờ, được không biết bao nhiêu giấy mực ghi chép. Đúng vậy, ở điện Versailles bên Pháp hiện còn treo bức tranh vẽ cho thấy nó trên ngực hoàng hậu Marie-Louise. Nó mang những viên đá quí được cắt theo lối xưa. Thuở đó người ta chưa cắt hột xoàn theo lối cân xứng hiện đại. Phải nói là có ngắm xâu chuỗi mới thấy sức thu hút mãnh liệt làm sao ấy từ những viên đá mà ta không thể thấy nơi những viên được cắt ngày nay.

 

1

Bức họa do họa sĩ Giovan Battista Borghesi (1790-1846) vẽ, cho thấy hoàng hậu Marie-Louise mang xâu chuỗi Napoléon trên cổ. Hiện bức này nằm ở tòa nhà Galleria Nazionale tại Parma nước Ý. (Galleria nazionale di Parma)

 

Xâu chuỗi này do công ty kim hoàn Nitot et fils, Paris thiết kế và hoàn tất năm 1811 với tổn phí là 376.274 phật lăng. Sau khi Napoleon mất ngôi và bị đưa đi lưu đày ở đảo Saint Hélène vào năm 1815, Marie-Louise trở về với gia đình dòng Hapsburg của mình ở Áo quốc, mang theo đồ nữ trang của mình, trong đó có xâu kim cương. Đến khi bà qua đời, xâu chuỗi lọt vào tay của công chúa nước Áo, tức em dâu họ của bà. Trong dịp lễ cưới của Nữ hoàng Catherine ở Nga, bà này đi dự và xuất hiện với xâu chuỗi Napoléon. Lập tức vật này gây chấn động cả hoàng gia lẫn quan khách. Triều đình yêu cầu được đem trưng bày trong cung điện để mọi người có dịp đến gần để chiếm ngắm nó. Về sau vị công chúa này cho thu ngắn sợi dây chuyền bớt để lấy một số kim cương ra làm cặp bông tai. Hiện không rõ vật này lưu lạc đi đâu. Sau khi bà này qua đời vào năm 1872 xâu chuỗi thuộc quyền thừa kế của ba người con trai bà mà một trong ba người là Charles Louis rồi ra đã giành được quyền sở hữu từ hai người kia. Vợ thứ ba của Charles Louis là Maria Theresa được thừa hưởng nó khi ông này mất vào năm 1914.

 

2

Xâu chuỗi kim cương Napoléon hiện trưng bày ở viện bảo tàng Smithsonian Institute, Washington DC. (Smithsonian Institute)

 

Năm 1929, vì lâm vào tình trạng cạn kiệt tài chánh, Maria Theresa cho mang xâu chuỗi qua Mỹ bán nhưng rồi ra kẻ lãnh phần việc này đều toàn là những người vô tâm, đó là đại tá Townsend phục vụ trong cơ quan tình báo Anh và công chúa Baronti, cũng là một văn sĩ. Đúng ra thì tông tích của ông Townsend còn rất mù mờ. Xâu chuỗi đến Mỹ đúng ngay lúc xứ này đang bị rơi vào tình trạng khủng hoảng kinh tế trầm trọng, Townsend nhận thấy không thể nào bán được với giá 450.000 đô theo yêu cầu. Hai người này bèn liên hệ với hoàng thân Leopold, cháu của Maria Theresa, bấy giờ đang kinh doanh nghề làm xúc-xích (sausage) để đứng bảo đảm cho người mua. Sau nhiều lần gạ gẫm, Townsend bán được với giá sáu mươi ngàn cho David Michel, một tay kinh doanh kim hoàn ở Nữu Ước. Sau đó ông ta gởi qua cho bà Maria Theresa 7.270 Mỹ kim, phần còn lại ông giữ để bù cho ‘chi phí mua bán’ trong đó gồm hai mươi ngàn trả công cho hoàng thân Leopold. Nội vụ được đưa ra tòa kiện vì theo Maria Theresa bà đã thu hồi quyền bán xâu chuỗi của Townsend, đồng thời có cho người đi tìm xâu chuỗi về cho bà. Vụ kiện được tường thuật trong nhiều tuần tiếp trên trang đầu của tờ New York Times. Cuối cùng thì xâu chuỗi ‘châu về hiệp phố’ với bà Maria, còn hoàng thân Leopold phải vô tù ngồi gỡ lịch, hai người kia thì cao chạy xa bay không ai bao giờ còn thấy lại nữa.

Năm 1948, gia đình họ Hapsburg bán xâu chuỗi cho tay lái buôn kim hoàn người Pháp tên là Paul Weiller; sau đó nó lại sang tay Harry Winston, một người kinh doanh kim hoàn khác ở Nữu Ước. Vào thập niên 50 của thế kỷ XX dân Âu Châu gần như kiệt quệ qua hai trận đại chiến. Để sống còn và để gầy vốn xây dựng lại cơ nghiệp, gia đình nào cũng bán bớt nữ trang của mình. Bấy giờ ở Mỹ nhiều người nhân cơ hội này đổ xô qua Âu Châu để tìm mua đồ trang sức xưa. Trong số này có Harry Winston, Cartier và Van Cleef cùng những tay và cuối cùng thì vào tay của Marjorie Merriweather Post. Năm 1962 bà này hiến tặng xâu chuỗi với cả chiếc hộp nguyên thủy cho viện Smithsonian Institute.

*******

 

3

Xâu chuỗi Napoléon gồm có 234 viên kim cương không màu, nặng tổng cộng 263 cà rá, trong đó viên lớn nhất nặng 10,4 ct. Tất cả được nạm trên sợi dây chuyền bằng vàng lẫn bạc. Xâu chuỗi có 28 viên cắt hình trái xoan (oval) rực rỡ, tua ra với 9 hột tòn teng (pendeloque) cùng mười briolettes (những viên hình xoan hoặc trái lê với mặt cắt hình tam giác.) Ngoài ra còn có thêm 5 viên nhỏ gắn ngay trên đầu 5 trong số các pendeloques, 4 hột tòn teng còn lại mỗi hột được kết với hai tầng mô-típ theo thứ tự điểm tô bởi 23 và 12 viên rất nhỏ. Trong khi ấy, mỗi viên briolette lại được gắn với 12 hột xoàn ‘đóa hồng Hòa Lan’ (Roses de Hollande).

 

 

 

 

 

Thảo luận

2 thoughts on “Xâu chuỗi kim cương Napoléon * Triệu Phong

  1. From:NguyenMinhNguyet
    Mar 12, 2015

    Xâu Chuổi Kim Cương từ thời Napoléon có tính cách lịch sử như ri mà té ra ở Chateau de Versailles nguy nga tráng lệ của Pháp chỉ có thấy được trong bức tranh còn xâu chuổi thật thì được trưng bày ở Smithsonian Institute. của Mỹ.
    Khi nào qua thăm lại Washington DC chắc phải đòi Mai dẫn đi viếng Smithsonian Institute và các Muséums khác để có thể nhìn ngắm tận mắt Xâu Chuổi đặc biệt này cũng như nhìn ngắm những di vật lịch sử khác của thế giới được quy tụ về trưng bày ở các Muséums ở Mỹ.
    Cám ơn Triệu Phong với biên khảo thú vị.
    MN.

    Số lượt thích

    Posted by NguyenMinhNguyet | Tháng Ba 12, 2015, 10:14 sáng
    • From: Tong Mai
      Mar 12, 2015

      Xâu chuổi này nằm ở Museum of Natural History ở đây, lúc nào bạn bè đến DC Mai cũng dẫn đến xem vì nó nằm cùng phòng với Hope Diamond là nơi ai đến DC cũng phải xem cho bằng được. Xâu chuổi này hiện giờ đang được nằm bên cạnh tiara cũng nổi tiếng của Napoleon tặng cho Josephine.
      Mai đợi Lộc có một bài về Hope Diamond nghe Lộc.

      Số lượt thích

      Posted by TốngMai | Tháng Ba 12, 2015, 10:28 sáng

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Thư viện

%d bloggers like this: